Học cách học

1. Vì sao mình quên. Nhà tâm lý học Hermann Ebbinghaus mô tả đường cong quên: nếu không ôn lại, phần lớn điều vừa học sẽ mất đi rất nhanh trong vài ngày đầu. Mỗi lần ôn đúng lúc, đường cong quên chậm lại. Vì vậy học một lần thật lâu kém hiệu quả hơn học nhiều lần ngắn.

2. Đọc lại nhiều lần là cách học kém hiệu quả. Đọc lại tạo cảm giác quen thuộc nên mình tưởng đã nhớ. Cách hiệu quả hơn là tự kiểm tra: gấp sách lại và tự nhớ ra, tự trả lời câu hỏi, giải bài không nhìn lời giải. Nghiên cứu về "hiệu ứng kiểm tra" cho thấy tự nhớ lại giúp nhớ lâu hơn đáng kể so với đọc lại.

3. Ôn giãn cách. Ôn lại sau các khoảng thời gian giãn dần, ví dụ sau 1 ngày, 3 ngày, 1 tuần, 2 tuần, 1 tháng. Có thể dùng thẻ ghi nhớ (giấy hoặc app như Anki). Mỗi buổi ôn chỉ cần 15–20 phút nếu đều đặn.

4. Ghi chú Cornell. Chia trang thành 3 phần:

• Cột phải (rộng): ghi nội dung trong giờ học, bằng lời của mình, viết tắt được.
• Cột trái (hẹp): sau giờ học, viết câu hỏi hoặc từ khóa cho từng ý.
• Dòng dưới cùng: tóm tắt cả trang trong 2–3 câu.

Khi ôn, che cột phải và tự trả lời câu hỏi ở cột trái.

5. Tóm tắt 3 câu. Sau khi đọc một bài: câu 1 nói bài này về vấn đề gì; câu 2 nói ý chính hoặc lập luận chính; câu 3 nói kết luận hoặc điều mình áp dụng được. Không tóm tắt được nghĩa là chưa hiểu, cần đọc lại phần đó.

6. Tự giải thích như đang dạy người khác. Thử giải thích một khái niệm bằng lời đơn giản như đang dạy em lớp 8. Chỗ nào bị vấp là chỗ mình chưa hiểu. Học nhóm hiệu quả khi mỗi người lần lượt giảng lại cho nhóm, không phải khi cả nhóm cùng ngồi đọc.