KDREAM
← Level 1: Người tự lập

Buổi 3

Tự vận hành II: đi lại – giấy tờ – khẩn cấp

Mục tiêu buổi học

  • Biết kiểm tra phòng trọ và hợp đồng thuê trước khi đặt cọc
  • Biết các giấy tờ, thủ tục cơ bản của sinh viên
  • Thuộc số khẩn cấp và biết khi nào gọi
  • Biết việc cần làm ngay khi mất giấy tờ, thẻ ngân hàng

Chỗ ở, giấy tờ và tình huống khẩn cấp

1. Xem phòng trọ — checklist. An ninh (khóa cửa, cổng, camera, khu vực), điện nước (giá mỗi số điện, khối nước hay giá cố định), nhà vệ sinh và thoát nước, ánh sáng – thông gió, ẩm mốc, khoảng cách tới trường, quy định giờ giấc và khách. Đi xem vào buổi tối một lần để biết tiếng ồn và an ninh.

2. Hợp đồng thuê nhà cần có. Họ tên, số giấy tờ của hai bên; địa chỉ phòng; giá thuê và ngày trả; tiền cọc và điều kiện trả lại cọc; giá điện, nước, internet, rác; thời hạn thuê và báo trước bao lâu khi dọn đi; tình trạng phòng lúc nhận (chụp ảnh lưu lại). Không có giấy tờ thì không đưa tiền cọc.

3. Giấy tờ và thủ tục cơ bản của sinh viên (quy định có thể thay đổi, kiểm tra lại với cơ quan chức năng):

  • Căn cước và tài khoản định danh điện tử (VNeID): nhiều thủ tục hiện làm trực tuyến qua đây.
  • Đăng ký tạm trú: theo khoản 1 Điều 27 Luật Cư trú 2020 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 118/2025/QH15, hiệu lực 01/7/2026), người sinh sống ở chỗ ở hợp pháp ngoài xã nơi thường trú từ 30 ngày trở lên phải đăng ký tạm trú. Có thể nộp trực tuyến qua ứng dụng VNeID hoặc Cổng Dịch vụ công; hồ sơ gồm tờ khai và giấy tờ chứng minh chỗ ở hợp pháp (thường là hợp đồng thuê). Ở ký túc xá thì hỏi ban quản lý.
  • Tài khoản ngân hàng: chọn ngân hàng có chi nhánh gần trường, bật thông báo biến động số dư.
  • Bảo hiểm y tế học sinh, sinh viên: tham gia theo trường; biết nơi khám ban đầu ghi trên thẻ.

4. Số điện thoại khẩn cấp. 113 công an; 114 cứu hỏa, cứu nạn cứu hộ; 115 cấp cứu y tế. Khi gọi, nói rõ: chuyện gì, ở đâu (địa chỉ, mốc gần nhất), có bao nhiêu người, số điện thoại của mình.

5. Khi nào phải đi viện ngay. Khó thở; đau ngực; sốt cao không hạ sau khi dùng thuốc đúng liều, kèm lơ mơ, co giật hoặc cứng cổ; chảy máu không cầm; chấn thương đầu có nôn, lơ mơ. Không tự chịu một mình trong phòng trọ.

6. Mất ví, mất thẻ. Thứ tự đúng: khóa thẻ ngân hàng ngay (qua app hoặc tổng đài in sau thẻ) → báo mất nơi xảy ra (nhà xe, trường) → làm thủ tục cấp lại giấy tờ. Chụp sẵn ảnh giấy tờ quan trọng, lưu ở nơi an toàn.

7. Thẻ khẩn cấp trong ví. Số khẩn cấp; bệnh viện gần nhất; 2 người liên hệ ở nơi đang sống; nhóm máu và dị ứng thuốc (nếu có).

Ghi nhớ

  • Không có giấy tờ ghi rõ tiền cọc và điều kiện trả cọc thì không đưa tiền
  • Ở ngoài xã thường trú từ 30 ngày trở lên phải đăng ký tạm trú (Điều 27 Luật Cư trú, bản sửa đổi hiệu lực 01/7/2026)
  • 113 công an · 114 cứu hỏa · 115 cấp cứu
  • Mất thẻ: khóa thẻ trước, tìm đồ sau

Kiểm tra nhanh

Câu 1. Điều quan trọng nhất cần ghi trong hợp đồng thuê trọ liên quan đến tiền cọc là gì?

Câu 2. Theo Luật Cư trú 2020, sinh viên ở trọ ngoài xã thường trú bao lâu thì phải đăng ký tạm trú?

Câu 3. Số điện thoại cấp cứu y tế là số nào?

Câu 4. Mất ví có thẻ ATM, việc đầu tiên nên làm là gì?

Tình huống

Nghĩ cách mình sẽ làm trước, rồi mới xem gợi ý.

Chủ trọ đòi cọc 2 tháng tiền nhà, nói "không cần hợp đồng, cô tin cháu".

Chủ nhật, bạn nôn nhiều lần và đau bụng dữ dội từ chiều; bạn cùng phòng về quê.

Mất ví trên xe buýt, trong đó có Căn cước, thẻ ATM và thẻ sinh viên.

Đi xe máy va chạm nhẹ với người khác, người kia đòi đền 2 triệu tại chỗ.

Thử thách tuần

Tự làm trọn 1 thủ tục thật và mang thẻ khẩn cấp trong ví

Minh chứng: Ảnh giấy tờ đã che số cá nhân + ảnh thẻ khẩn cấp

Tự nhìn lại

  1. Chuyện gì đã xảy ra?
  2. Mình đã làm gì?
  3. Lần sau mình làm gì khác?